kalaartha.com

ಭಾರತೀಯ ಆಧುನಿಕ ಕಲೆಯ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಕಲಾವಿದರು ತಮ್ಮ ಕಲಾಕೃತಿಗಳ ಮೂಲಕ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ, ತಮ್ಮ ಚಿಂತನೆ, ಬೋಧನೆ ಮತ್ತು ಸೃಜನಶೀಲತೆಯ ಮೂಲಕವೂ ಅಳಿಸಲಾಗದ ಗುರುತು ಮೂಡಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಅಂತಹ ಮಹಾನ್ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವಗಳಲ್ಲಿ ಕೆ. ಜಿ. ಸುಬ್ರಹ್ಮಣ್ಯನ್ (K. G. Subramanyan) ಅವರು ಪ್ರಮುಖರು. ಚಿತ್ರಕಲೆ, ಶಿಲ್ಪಕಲೆ, ಮ್ಯೂರಲ್ ಕಲೆ, ಮುದ್ರಣಕಲೆ, ಮಕ್ಕಳ ಸಾಹಿತ್ಯ ಚಿತ್ರಣ, ಕಲಾ ವಿಮರ್ಶೆ ಹಾಗೂ ಕಲಾ ಶಿಕ್ಷಣ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಅವರು ಸಲ್ಲಿಸಿದ ಸೇವೆ ಭಾರತೀಯ ಕಲಾ ಲೋಕಕ್ಕೆ ಅಪಾರವಾಗಿದೆ.

ಅವರ ಕಲಾಕೃತಿಗಳು ಭಾರತೀಯ ಸಂಪ್ರದಾಯ, ಜಾನಪದ ಕಲೆ ಮತ್ತು ಆಧುನಿಕ ಕಲೆಯ ಅಪೂರ್ವ ಸಂಗಮವಾಗಿವೆ. ತಮ್ಮ ಸೃಜನಶೀಲತೆಯ ಮೂಲಕ ಭಾರತೀಯ ಕಲೆಯನ್ನು ಜಾಗತಿಕ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಪರಿಚಯಿಸಿದ ಮಹಾನ್ ಕಲಾವಿದರಲ್ಲಿ ಅವರು

ಒಬ್ಬರಾಗಿದ್ದಾರೆ.

ಜನನ ಮತ್ತು ಬಾಲ್ಯ

ಕೆ. ಜಿ. ಸುಬ್ರಹ್ಮಣ್ಯನ್ ಅವರ ಪೂರ್ಣ ಹೆಸರು ಕಲ್ಪತಿ ಗಣಪತಿ ಸುಬ್ರಹ್ಮಣ್ಯನ್. ಅವರು 15 ಫೆಬ್ರವರಿ 1924 ರಂದು ಕೇರಳದ ಪಾಲಕ್ಕಾಡ್ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಕಲ್ಪತಿ ಎಂಬ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು.

ಬಾಲ್ಯದಿಂದಲೇ ಸಾಹಿತ್ಯ, ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಮತ್ತು ಕಲೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಅವರಿಗೆ ಅಪಾರ ಆಸಕ್ತಿ ಇತ್ತು. ಕೇರಳದ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ವಾತಾವರಣ, ದೇವಾಲಯಗಳ ಕಲಾ ಪರಂಪರೆ ಮತ್ತು ಗ್ರಾಮೀಣ ಜೀವನ ಅವರ ಕಲ್ಪನಾಶಕ್ತಿಯ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಪ್ರೇರಣೆಯಾಯಿತು.

ಆ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಭಾರತ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹೋರಾಟದ ಉತ್ಸಾಹದಲ್ಲಿತ್ತು. ಯುವಕರಾಗಿದ್ದ ಸುಬ್ರಹ್ಮಣ್ಯನ್ ಅವರೂ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಳವಳಿಯಿಂದ ಪ್ರಭಾವಿತರಾದರು. ದೇಶಭಕ್ತಿಯ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದ್ದ ಕಾರಣ ಅವರು ಬಂಧನಕ್ಕೊಳಗಾದರು. ಈ ಅನುಭವವು ಅವರ ಜೀವನದ ದೃಷ್ಟಿಕೋನವನ್ನು ಬದಲಿಸಿತು ಮತ್ತು ಸಮಾಜದ ಬಗ್ಗೆ ಆಳವಾದ ಅರಿವನ್ನು ಬೆಳೆಸಿತು.

ಶಿಕ್ಷಣ ಮತ್ತು ಕಲಾಭ್ಯಾಸ

ಸುಬ್ರಹ್ಮಣ್ಯನ್ ಅವರು ಮದ್ರಾಸ್‌ನ Presidency College ನಲ್ಲಿ ಅರ್ಥಶಾಸ್ತ್ರವನ್ನು ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹೋರಾಟದಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದ್ದರಿಂದ ಅವರ ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸಕ್ಕೆ ವ್ಯತ್ಯಯ ಉಂಟಾಯಿತು.

ನಂತರ ಅವರು ತಮ್ಮ ನಿಜವಾದ ಆಸಕ್ತಿಯ ಕ್ಷೇತ್ರವಾದ ಕಲೆಯತ್ತ ಮುಖ ಮಾಡಿದರು. ಅವರು ಪಶ್ಚಿಮ ಬಂಗಾಳದ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಶಾಂತಿನಿಕೇತನದ ಕಲಾ ಭವನಕ್ಕೆ ಸೇರಿದರು.

ಅಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಕಲಾ ಗುರುಗಳಾದ:

• ನಂದಲಾಲ್ ಬೋಸ್
• ಬೆನೋಡೆ ಬಿಹಾರಿ ಮುಖರ್ಜಿ
• ರಾಮ್‌ಕಿಂಕರ್ ಬೈಜ್

ಅವರ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನದಲ್ಲಿ ಕಲಾಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಿದರು.

ಶಾಂತಿನಿಕೇತನವು ಅವರಿಗೆ ಕಲೆಯನ್ನು ಕೇವಲ ಒಂದು ವೃತ್ತಿಯಾಗಿ ನೋಡುವುದಕ್ಕಿಂತ ಜೀವನದ ಒಂದು ಭಾಗವಾಗಿ ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವ ದೃಷ್ಟಿಕೋನವನ್ನು ನೀಡಿತು. ಭಾರತೀಯ ಸಂಪ್ರದಾಯ, ಜನಪದ ಕಲೆ, ಹಸ್ತಶಿಲ್ಪ ಮತ್ತು ಗ್ರಾಮೀಣ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಮಹತ್ವವನ್ನು ಅವರು ಇಲ್ಲಿ ಆಳವಾಗಿ ಅರಿತುಕೊಂಡರು.

ನಂತರ ಅವರು ಲಂಡನ್‌ನ Slade School of Fine Art ನಲ್ಲಿ ಉನ್ನತ ಕಲಾಭ್ಯಾಸ ನಡೆಸಿದರು. ಈ ಅಧ್ಯಯನವು ಅವರಿಗೆ ಜಾಗತಿಕ ಕಲಾ ಪ್ರವೃತ್ತಿಗಳ ಪರಿಚಯವನ್ನು ಮಾಡಿಕೊಟ್ಟಿತು.

ಕಲಾ ಜೀವನದ ಆರಂಭ

ಕಲಾಭ್ಯಾಸ ಮುಗಿಸಿದ ನಂತರ ಸುಬ್ರಹ್ಮಣ್ಯನ್ ಅವರು ತಮ್ಮದೇ ಆದ ವಿಶಿಷ್ಟ ಕಲಾ ಶೈಲಿಯನ್ನು ರೂಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಆರಂಭಿಸಿದರು.

ಅವರ ಕಲಾಕೃತಿಗಳಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯ ಜನಪದ ಕಲೆಯ ಪ್ರಭಾವ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಗೋಚರಿಸುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಅವರು ಸಂಪ್ರದಾಯವನ್ನು ನಕಲು ಮಾಡಲಿಲ್ಲ. ಬದಲಾಗಿ ಅದನ್ನು ಆಧುನಿಕ ಕಲೆಯೊಂದಿಗೆ ಸಂಯೋಜಿಸಿ ಹೊಸ ಕಲಾ ಭಾಷೆಯನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದರು.

ಅವರ ಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಮಾನವ ಜೀವನ, ಪ್ರಕೃತಿ, ಪ್ರಾಣಿಗಳು, ಪುರಾಣಗಳು ಮತ್ತು ಜಾನಪದ ಕಥೆಗಳು ಪ್ರಮುಖ ವಿಷಯಗಳಾಗಿವೆ.

ಬರೋಡಾ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ ಮತ್ತು ಬೋಧನೆ

ಕೆ. ಜಿ. ಸುಬ್ರಹ್ಮಣ್ಯನ್ ಅವರ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಮಹತ್ವದ ತಿರುವು ಎಂದರೆ ಗುಜರಾತಿನ ಮಹಾರಾಜಾ ಸಯಾಜಿರಾವ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ (M.S. University), ಬರೋಡಾದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕರಾಗಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದು.

ಅವರು ಅಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಕಲಾ ಶಿಕ್ಷಣ ನೀಡಿದರು.

ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಕೇವಲ ಚಿತ್ರ ಬಿಡಿಸುವ ತಂತ್ರಗಳನ್ನು ಮಾತ್ರ ಕಲಿಸದೆ, ಕಲೆಯನ್ನು ಹೇಗೆ ಯೋಚಿಸಬೇಕು ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿಸಿದರು. ಅವರ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನದಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಮುಂದೆ ಭಾರತದ ಪ್ರಮುಖ ಕಲಾವಿದರಾಗಿ ಹೊರಹೊಮ್ಮಿದರು.

ಅವರನ್ನು ಕಲಾ ವಲಯದಲ್ಲಿ ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ “ಮಣಿ ದಾ” (Mani Da) ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು.

ಕಲಾಶೈಲಿಯ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯ

ಕೆ. ಜಿ. ಸುಬ್ರಹ್ಮಣ್ಯನ್ ಅವರ ಕಲೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಲಕ್ಷಣವೆಂದರೆ ಅದರ ವೈವಿಧ್ಯತೆ.

ಜಾನಪದ ಕಲೆಯ ಪ್ರಭಾವ

ಅವರ ಕಲಾಕೃತಿಗಳಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯ ಜಾನಪದ ಕಲೆಯ ಪ್ರಭಾವ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ಗ್ರಾಮೀಣ ಜೀವನ, ಜನಪದ ಕಥೆಗಳು ಮತ್ತು ಪೌರಾಣಿಕ ಪಾತ್ರಗಳು ಅವರ ಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಕಾಣಿಸುತ್ತವೆ.

ಬಣ್ಣಗಳ ಬಳಕೆ

ಅವರು ಜೀವಂತ ಮತ್ತು ಆಕರ್ಷಕ ಬಣ್ಣಗಳನ್ನು ಬಳಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಅವರ ಚಿತ್ರಗಳು ಚೈತನ್ಯದಿಂದ ಕೂಡಿರುತ್ತವೆ.

ಹಾಸ್ಯ ಮತ್ತು ಲವಲವಿಕೆ

ಅವರ ಕಲೆಯಲ್ಲಿ ಒಂದು ರೀತಿಯ ಹಾಸ್ಯಭರಿತ ಮತ್ತು ಲವಲವಿಕೆಯ ಗುಣವಿದೆ. ಇದು ಅವರ ಕಲೆಯನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯ ಜನರಿಗೂ ಹತ್ತಿರವಾಗಿಸುತ್ತದೆ.

ಸೃಜನಾತ್ಮಕ ಪ್ರಯೋಗಗಳು

ಅವರು ಒಂದೇ ಮಾಧ್ಯಮಕ್ಕೆ ಸೀಮಿತರಾಗದೆ ವಿವಿಧ ಕಲಾ ವಿಧಾನಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಯೋಗಗಳನ್ನು ನಡೆಸಿದರು.

ಮ್ಯೂರಲ್ ಕಲೆಯಲ್ಲಿ ಕೊಡುಗೆ

ಕೆ. ಜಿ. ಸುಬ್ರಹ್ಮಣ್ಯನ್ ಅವರು ಭಾರತದ ಪ್ರಮುಖ ಮ್ಯೂರಲ್ ಕಲಾವಿದರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರು.

ಅವರ ಗೋಡೆಚಿತ್ರಗಳು ಭಾರತೀಯ ಸಂಸ್ಕೃತಿ, ಜನಪದ ಜೀವನ ಮತ್ತು ಆಧುನಿಕ ಚಿಂತನೆಗಳ ಪ್ರತಿಬಿಂಬವಾಗಿವೆ. ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು, ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಕೇಂದ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಅವರ ಮ್ಯೂರಲ್ ಕೃತಿಗಳು ಇಂದಿಗೂ ಕಾಣಸಿಗುತ್ತವೆ.

ಪ್ರಿಂಟ್‌ಮೇಕಿಂಗ್ ಮತ್ತು ಗಾಜಿನ ಮೇಲಿನ ಚಿತ್ರಕಲೆ

ಚಿತ್ರಕಲೆಯ ಜೊತೆಗೆ ಅವರು Printmaking ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿಯೂ ಗಮನಾರ್ಹ ಸಾಧನೆ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ.

ಅವರು ಗಾಜಿನ ಮೇಲಿನ ಚಿತ್ರಕಲೆ (Glass Painting) ಯಲ್ಲಿಯೂ ವಿಶಿಷ್ಟ ಪ್ರಯೋಗಗಳನ್ನು ನಡೆಸಿದರು. ಈ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಅವರ ಕೆಲಸ ಭಾರತೀಯ ಆಧುನಿಕ ಕಲೆಗೆ ಹೊಸ ಆಯಾಮ ನೀಡಿತು.

ಮಕ್ಕಳ ಸಾಹಿತ್ಯ ಮತ್ತು ಕಲಾ ಶಿಕ್ಷಣ

ಮಕ್ಕಳ ಕಲ್ಪನಾಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುವಲ್ಲಿ ಸುಬ್ರಹ್ಮಣ್ಯನ್ ಅವರಿಗೆ ವಿಶೇಷ ಆಸಕ್ತಿ ಇತ್ತು.

ಅವರು ಹಲವಾರು ಮಕ್ಕಳ ಪುಸ್ತಕಗಳಿಗೆ ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ರಚಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಅವರ ಚಿತ್ರಗಳು ಸರಳ, ಸೃಜನಾತ್ಮಕ ಮತ್ತು ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಸುಲಭವಾಗಿ ಅರ್ಥವಾಗುವಂತಿರುತ್ತವೆ.

ಕಲೆ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ತಲುಪಬೇಕು ಎಂಬುದು ಅವರ ನಂಬಿಕೆಯಾಗಿತ್ತು.

ಲೇಖಕ ಮತ್ತು ಚಿಂತಕರಾಗಿ

ಕೆ. ಜಿ. ಸುಬ್ರಹ್ಮಣ್ಯನ್ ಅವರು ಒಬ್ಬ ಉತ್ತಮ ಲೇಖಕರೂ ಆಗಿದ್ದರು.

ಕಲೆ, ಸಂಸ್ಕೃತಿ, ಶಿಕ್ಷಣ ಮತ್ತು ಸಮಾಜದ ಕುರಿತು ಅವರು ಅನೇಕ ಲೇಖನಗಳು ಮತ್ತು ಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನು ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ.

ಅವರ ಬರಹಗಳು ಭಾರತೀಯ ಕಲಾ ಚಿಂತನೆಯ ಬೆಳವಣಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಮಹತ್ವದ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಿವೆ.

ಕಲೆ ಸಮಾಜದೊಂದಿಗೆ ಹೇಗೆ ಸಂಪರ್ಕ ಹೊಂದಿದೆ ಮತ್ತು ಸಂಪ್ರದಾಯವನ್ನು ಹೇಗೆ ಹೊಸ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು ಎಂಬ ವಿಚಾರಗಳನ್ನು ಅವರು ತಮ್ಮ ಬರಹಗಳಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳು

ಸುಬ್ರಹ್ಮಣ್ಯನ್ ಅವರ ಕಲಾಕೃತಿಗಳು ಭಾರತ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ ಜಗತ್ತಿನ ಅನೇಕ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರದರ್ಶನಗೊಂಡಿವೆ.

ಅವರ ಕೃತಿಗಳು ಹಲವು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮತ್ತು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಗ್ಯಾಲರಿಗಳು, ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯಗಳು ಹಾಗೂ ಖಾಸಗಿ ಸಂಗ್ರಹಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾನ ಪಡೆದಿವೆ.

ಅವರ ಕಲಾ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳು ಭಾರತೀಯ ಆಧುನಿಕ ಕಲೆಗೆ ಜಾಗತಿಕ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಮಾನ್ಯತೆ ತಂದುಕೊಟ್ಟಿವೆ.

ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು ಮತ್ತು ಗೌರವಗಳು

ಕೆ. ಜಿ. ಸುಬ್ರಹ್ಮಣ್ಯನ್ ಅವರ ಕಲಾ ಸಾಧನೆಯನ್ನು ಗುರುತಿಸಿ ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಅವರನ್ನು ಗೌರವಿಸಿವೆ.

ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು

1963 – ಬ್ರೆಜಿಲ್‌ನ ಸಾವೊ ಪಾಲೊ ಬಿಯೆನಾಲೆಯಲ್ಲಿ Medallion of Honourable Mention ಗೌರವ

1965 – ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪ್ರಶಸ್ತಿ, ಲಲಿತ ಕಲಾ ಅಕಾಡೆಮಿ

1968 – ಮೊದಲ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಟ್ರಿಯೆನ್ನೇಲ್, ನವದೆಹಲಿ – ಚಿನ್ನದ ಪದಕ

1975 – ಪದ್ಮಶ್ರೀ, ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರ

1991 – ಗಗನ್-ಅಬನ್ ಪುರಸ್ಕಾರ, ವಿಶ್ವಭಾರತಿ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ, ಶಾಂತಿನಿಕೇತನ

1992 – ಗೌರವ ಡಿ.ಲಿಟ್ (Honoris Causa), ರವೀಂದ್ರ ಭಾರತಿ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ, ಕೋಲ್ಕತ್ತಾ

2006 – ಪದ್ಮಭೂಷಣ, ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರ

2009 – ದೇಶಿಕೊಟ್ಟಮ (Desikottama), ವಿಶ್ವಭಾರತಿ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಅತ್ಯುನ್ನತ ಗೌರವ

2011 – ಗೌರವ ಡಿ.ಲಿಟ್ (Honoris Causa), ಅಸ್ಸಾಂ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ

2012 – ಪದ್ಮವಿಭೂಷಣ, ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರ

2015 – ಧೀರೂಭಾಯಿ ಠಾಕರ್ ಸವ್ಯಸಾಚಿ ಸಾರಸ್ವತ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ

ಭಾರತೀಯ ಕಲೆಯ ಮೇಲಿನ ಪ್ರಭಾವ

ಕೆ. ಜಿ. ಸುಬ್ರಹ್ಮಣ್ಯನ್ ಅವರು ಭಾರತೀಯ ಆಧುನಿಕ ಕಲೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಚಿಂತಕರು ಮತ್ತು ಪ್ರವರ್ತಕರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರು.

ಭಾರತೀಯ ಸಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಕಲೆಯನ್ನು ಆಧುನಿಕ ದೃಷ್ಟಿಕೋನದಿಂದ ಮರುಪರಿಶೀಲಿಸಲು ಅವರು ಕಲಾವಿದರನ್ನು ಪ್ರೇರೇಪಿಸಿದರು.

ಅವರಿಂದ ಪ್ರಭಾವಿತರಾದ ಅನೇಕ ಕಲಾವಿದರು ತಮ್ಮ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಬೇರುಗಳನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಂಡು ಹೊಸ ಕಲಾ ಪ್ರಯೋಗಗಳನ್ನು ಕೈಗೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.

ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವ

ಖ್ಯಾತಿಯ ಶಿಖರದಲ್ಲಿದ್ದರೂ ಅವರು ಅತ್ಯಂತ ಸರಳ ಮತ್ತು ವಿನಯಶೀಲ ವ್ಯಕ್ತಿಯಾಗಿದ್ದರು.

ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಆತ್ಮೀಯವಾಗಿ ಬೆರೆಯುವುದು, ಹೊಸ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಕಲಿಯುವುದು ಮತ್ತು ನಿರಂತರವಾಗಿ ಪ್ರಯೋಗಗಳನ್ನು ನಡೆಸುವುದು ಅವರ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವದ ವಿಶೇಷ ಗುಣಗಳಾಗಿದ್ದವು.

ಅವರಿಗೆ ಕಲೆ ಎಂದರೆ ಜೀವನವನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವ ಸಾಧನವಾಗಿತ್ತು.

ನಿಧನ

ಕೆ. ಜಿ. ಸುಬ್ರಹ್ಮಣ್ಯನ್ ಅವರು 29 ಜೂನ್ 2016 ರಂದು ಗುಜರಾತಿನ ವಡೋದರಾದಲ್ಲಿ ನಿಧನರಾದರು.

ಅವರ ಅಗಲಿಕೆ ಭಾರತೀಯ ಕಲಾ ಲೋಕಕ್ಕೆ ದೊಡ್ಡ ನಷ್ಟವಾಗಿತ್ತು. ಆದರೆ ಅವರು ಬಿಟ್ಟುಹೋದ ಕಲಾಕೃತಿಗಳು ಮತ್ತು ಚಿಂತನೆಗಳು ಇಂದಿಗೂ ಜೀವಂತವಾಗಿವೆ.

ಪರಂಪರೆ ಮತ್ತು ನೆನಪು

ಇಂದು ಕೆ. ಜಿ. ಸುಬ್ರಹ್ಮಣ್ಯನ್ ಅವರನ್ನು ಭಾರತೀಯ ಆಧುನಿಕ ಕಲೆಯ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಭಾವಶಾಲಿ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರೆಂದು ಗೌರವಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಅವರ ಕೃತಿಗಳು ವಿಶ್ವದಾದ್ಯಂತ ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಗುತ್ತಿವೆ. ಭಾರತೀಯ ಸಂಪ್ರದಾಯ ಮತ್ತು ಆಧುನಿಕತೆಯ ನಡುವಿನ ಸೇತುವೆಯಾಗಿ ಅವರು ಸದಾ ನೆನಪಿನಲ್ಲಿ ಉಳಿಯುತ್ತಾರೆ.

ಸಮಾರೋಪ

ಕೆ. ಜಿ. ಸುಬ್ರಹ್ಮಣ್ಯನ್ ಅವರು ಭಾರತೀಯ ಕಲಾ ಇತಿಹಾಸದ ಮಹಾನ್ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವಗಳಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರು. ಚಿತ್ರಕಲೆ, ಮ್ಯೂರಲ್ ಕಲೆ, ಶಿಲ್ಪಕಲೆ, ಮುದ್ರಣಕಲೆ, ಮಕ್ಕಳ ಸಾಹಿತ್ಯ ಮತ್ತು ಕಲಾ ಶಿಕ್ಷಣ ಸೇರಿದಂತೆ ಅನೇಕ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಅವರು ನೀಡಿದ ಕೊಡುಗೆ ಅಮೂಲ್ಯವಾಗಿದೆ.

ಭಾರತೀಯ ಜಾನಪದ ಮತ್ತು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಕಲೆಯ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಆಧುನಿಕ ಕಲೆಯೊಂದಿಗೆ ಸಂಯೋಜಿಸಿ ಅವರು ಹೊಸ ಕಲಾ ಭಾಷೆಯನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದರು. ಅವರ ಜೀವನ ಮತ್ತು ಸಾಧನೆಗಳು ಇಂದಿಗೂ ಯುವ ಕಲಾವಿದರಿಗೆ ಪ್ರೇರಣೆಯಾಗಿವೆ.

ಭಾರತೀಯ ಆಧುನಿಕ ಕಲೆಯ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಕೆ. ಜಿ. ಸುಬ್ರಹ್ಮಣ್ಯನ್ ಅವರ ಹೆಸರು ಸದಾ ಗೌರವದಿಂದ ನೆನಪಾಗುತ್ತದೆ. ಅವರ ಕಲಾ ಪರಂಪರೆ ಮುಂದಿನ ಪೀಳಿಗೆಗಳಿಗೂ ಬೆಳಕಿನ ದಾರಿಯಾಗಿರಲಿದೆ.